Δευτέρα, 26 Δεκεμβρίου 2016

Η καρδερίνα - Donna Tartt


Μ’άρεσε, δεν μ’άρεσε, μ’άρεσε, δεν μ’άρεσε… ακόμα ν’αποφασίσω… Είχε κομμάτια που τα λάτρεψα κι έλεγα να μην τελειώσει κι είχε κομμάτια που ‘χα πεθάνει από τη βαρεμάρα κι άφηνα το βιβλίο να λιάζεται κάτω από τον παγωμένο ήλιο του Δεκέμβρη…
Η Donna Tartt επιστρέφει μετά από 11 χρόνια με το νέο της μυθιστόρημα… Λίαν χορταστικό, τόσο που μπορεί να σου πέσει και βαρύ στο στομάχι, κοντά στις 1.000 σελίδες. Οι κριτικοί το χαρακτήρισαν ‘βιβλίο ενηλικίωσης’, εγώ πάλι έχω τις ενστάσεις μου γιατί δεν θεωρώ ‘βιβλία ενηλικίωσης’ τα μυθιστορήματα που έχουν κεντρικό ήρωα ένα παιδί που απλώς περνάει από την εφηβεία και μετά τον συναντάμε κι ενήλικα. Βιβλία ενηλικίωσης (κατ’εμέ πάντα) είναι τα βιβλία όπου ο μικρός ήρως, υποχρεώνεται να μεγαλώσει με όλη τη σημασία της λέξης, να ωριμάσει δηλαδή, μέσα από διάφορες δύσκολες καταστάσεις αφού έχει περάσει όλα τα δεινά της μοίρας του. Όμως εδώ ο Θίο Ντέκερ, περνάει τα χίλια κακά της μοίρας του αλλά δεν ωριμάζει...
Ο Θίο μένει άξαφνα ορφανός από μητέρα μετά από μία τρομακτική έκρηξη στο Μητροπολιτικό Μουσείο της Νέας Υόρκης. Βγαίνοντας από τα συντρίμμια θα ‘πάρει’ μαζί του την «Καρδερίνα», ένα master piece του Ολλανδού ζωγράφου Φαμπρίτσιους που θα το κουβαλάει σε όλη του τη ζωή ως κόρη οφθαλμού. Στο πεδίο της έκρηξης θα γνωρίσει λίγο πριν πει το τελευταίο «πάτερ ημών» κι έναν ηλικιωμένο έμπορο έργων τέχνης που θα τον εφοδιάσει με ένα δαχτυλίδι. Θα μείνει για λίγο καιρό με την οικογένεια του Άντι, του καλύτερου του φίλου, μέχρι που θα εμφανιστεί ο εξαφανισμένος πατέρας του μαζί με τη φιλενάδα του και θα τον πάρει στο Λας Βέγκας… όμως κι ο πατέρας θα αποδημήσει άξαφνα εις Κύριον και λοιπά και  λοιπά… Και φυσικά στο Λας Βέγκας, γνωρίζει τον Μπόρις, έναν άλλον έφηβο – παρία που ανακαλύπτουν μαζί τη ζωή και τα πάσης φύσεως ναρκωτικά.
Στα δικά μας τώρα…
Στην αρχή, το βιβλίο ήταν απίστευτα δυνατό, δεν ήθελα να το αφήσω… όλα αυτά τα κομμάτια περί τέχνης, περί έκρηξης, τα περί μετά της έκρηξης, το πώς αισθανόταν ο Θίο χωρίς τη μητέρα του, οι άνθρωποι που τον αγαπούσαν, η οικογένεια Μπάρμπορ… μια χαρά…
Κι έπειτα έρχεται το Λας Βέγκας κι ήταν σαν να ήταν άλλο βιβλίο… Πολλές, υπερβολικά πολλές σελίδες για να βλέπουμε τον Θίο και τον Μπόρις να δοκιμάζουν ό,τι ναρκωτικό έβρισκαν στο δρόμο τους, αλλά εντάξει δεν είχαν γίνει ‘τζάνκι’ και καλά…
Και μετά ο θάνατος του πατέρα του Θίο, η άτακτη φυγή του Θίο για να μην πέσει στα χέρια της πρόνοιας κι ο γλυκός Χόμπι, ο αγαπημένος μου ήρωας, εκείνος ο καλοσυνάτος γίγαντας που τον περιμαζεύει και τον συντρέχει και τον εκπαιδεύει και… και… και… και είναι πάντα εκεί και που θα ήθελα πολύ να έχω κι εγώ έναν τέτοιο ήρωα στη ζωή μου…
Δεν έχω να πω τίποτα για τη γραφή τη Tartt, το ‘χει η γυναίκα, ταίριαζε στο στυλ μου, λάτρεψα κι όλες αυτές τις συνεχείς αναφορές σε έργα τέχνης και σε μεθόδους συντήρησης επίπλων (είμαι και σε κάποια ηλικία και είμαι υπέρ των συντηρήσεων παλαιών ειδών παντός τύπου)… Όμως βρήκα τους ήρωες χάρτινους, χωρίς βάθος και ουσία… ιδίως οι περιφερειακοί ήρωες, που σε ένα τόσο μεγάλο βιβλίο λογικά θα έπρεπε να πάρουν μία μεγαλύτερη υπόσταση, δεν σκιαγραφούνται, δεν… δεν… δεν… δεν αγγίζουν βρε παιδί μου…
Ειλικρινά δεν μπόρεσα να καταλάβω την τόση εμμονή με τα ναρκωτικά… υποτίθεται ότι ο Θίο και ο Μπόρις είναι μαστουρωμένοι όλη την ώρα, με ό,τι βρίσκουν μπροστά τους, με ό,τι καταπίνεται και ό,τι σνιφάρεται αλλά μετά από τόσα χρόνια, κανείς δεν έχει καταλάβει τίποτα, οι δυο τους λειτουργούν μια χαρά, δεν έχουν συμπτώματα… ή εγώ είμαι βαθιά νυχτωμένο περί των ναρκωτικών και τα junkie τα οποία μένουν πέριξ της φωλιάς μου είναι άλλου παπά ευαγγέλιο ή η Tartt κάπου τα μπέρδεψε τα πράγματα…
Εν ολίγοις, ωραία γραφή, κομμάτια που λάτρεψα και κομμάτια που σκυλοβαρέθηκα, στην υπόθεση λίγο απ’όλα ένας αχταρμάς και τέχνη και μετατραυματικό στρες και ναρκωτικά και πλατωνικός έρωτας και γκαγκστερικές συμμορίες και καλοί και κακοί και πλούσια κοινωνία και λούμπεν τύποι… απ’όλα έχει ο μπαχτσές, δεν μπορεί σε κάτι θα τον πιάσουμε τον δύσμοιρο τον αναγνώστη…
Το δε τέλος… που ξαφνικά η συγγραφέας αποφάσισε ό,τι φιλοσοφικό δεν μας είπε σε 900+ σελίδες, να μας κάνει φιλοσοφικό κήρυγμα δια στόματος Μπόρις, εντάξει… σηκώνω τα χέρια ψηλά…
Τόσες σελίδες κι ένα τέλος μισερό…
Δεν μετάνιωσα που το διάβασα αλλά δεν σημάδεψε και τον αναγνωστικό μου βίο…
Θεωρώ πως η δουλειά της μεταφράστριας αξίζει τα εύσημα…
Ένα 7/10 νομίζω ότι είναι ό,τι πιο δίκαιο μπορώ να βάλω…

Η ΚΑΡΔΕΡΙΝΑ
Donna Tartt               
Μετάφραση: Χριστιάννα Σακελλαροπούλου
Εκδόσεις Λιβάνη, 2014

Σελίδες 989

Δευτέρα, 12 Δεκεμβρίου 2016

Μη μου λες αντίο - Αναστασία Καλλιοντζή



Οδηγίες προς επίδοξους αναγνώστες, πριν ξεκινήσετε το βιβλίο:
Κάθεστε αναπαυτικά στον καναπέ, περιχύνεστε μ’ένα chanel, ένα j’adore, ένα κατιτίς βρε παιδί μου, πατάτε πέντε έξι φορές φσφσφς το airwick, βάζετε και το μανταλάκι στη μύτη και ξεκινάτε… Το βιβλίο μυρίζει… κι όταν λέω μυρίζει… εννοώ μυρίζει… δεν ξέρω τι χαρτί χρησιμοποίησαν εκεί στον εκδοτικό αλλά όσοι έχουν μια ευαισθησία στη μύτη, είναι αδύνατον να μην λιποθυμήσουν από την άσχημη μυρωδιά…
Ήθελα κάτι αλαφρύ και χαλαρωτικό κι εν γνώσει μου, διάλεξα το συγκεκριμένο μια και ήξερα πως είναι μια ιστορία έρωτα και πάθους, είχε κάνει και τηλεοπτική επιτυχία (αν και τη σειρά δεν την είχα δει οπότε δεν ήξερα τι έπαιζε…) Το στόρυ, μια φοιτήτρια Νομικής στην Κομοτηνή εξ Αθηνών ορμώμενη, από απλή μάγκικη οικογένεια της Αργυρούπολης, με γκόμενο τον πιο περιζήτητο εργένη (και νέος, και όμορφος, και πλούσιος, και μορφωμένος, και φοιτητής Ιατρικής, και να κόβει φλέβες για πάρτη της, και shampoo και conditioner…), ζει τη φοιτητική έξαλλη ζωή της μεταξύ πτωχευτικού δικαίου και μπαρότσαρκας, μέχρι που την χτυπάει κατακούτελα ο αληθινός έρως κι όχι ο ‘σαλάμι αέρος’, κι ο νέος έρως επίσης τα έχει όλα (και κούκλος, και μορφωμένος, και καψούρης και…), εντάξει έχει ένα θεματάκι είναι μουσουλμάνος αλλά εκείνος δεν το λέει, εκείνη δεν το ξέρει… και… ε και!!!
Δεν με ενόχλησε το στόρυ, αν και ήταν γεμάτο από κλισέ (ο πλούσιος γκόμενος, η κακιά νεόπλουτη πεθερά, η φτωχή πλην τίμια κορασίδα, ο καθηγητής που θέλει να απαυτώσει τη φοιτήτρια του…), με ενόχλησε ωστόσο η γραφή… Ήταν μια άκρως σεναριακή γραφή και γι’αυτό φαντάζομαι ο σεναριογράφος δεν πρέπει να είχε και πολύ δουλειά να κάνει… ήταν σαν να το διηγείται όλα αυτά (κι ας ήταν τριτοπρόσωπη η γραφή), ένα κορίτσι 20-22 χρόνων… Κάποιες λέξεις που επαναλαμβάνονταν κατά κόρο, εντάξει… εκείνο «το λοιπόν» και «το λοιπόν» και «το λοιπόν», έλεος! Να μην μιλήσω για τη συνεχή χρήση του ρήματος «ντερλικώνω» σε όλα τα πρόσωπα… Κι ερώτηση κρίσεως: δεν έχω ιδέα τι θα πει η φράση «τον αποθαρρό μας»… Πρώτη φορά στη ζωή μου την άκουγα…
Εν ολίγοις…
Αν ήμουν φοιτήτρια (τότε ίσως να μου άρεσε)
Αν σπούδαζα στη Νομική (τότε ίσως να μου άρεσε)
Αν ήμουν φοιτητής στην Κομοτηνή (τότε ίσως να μου άρεσε)
Αν ήμουν εκεί στα είκοσι (τότε ίσως να μου άρεσε)
Αν περίμενα ακόμα τον πρίγκηπα του παραμυθιού (τότε ίσως να μου άρεσε)
Αν ήταν από τα πρώτα βιβλία που διάβαζα στη ζωή μου (τότε ίσως να μου άρεσε)
Όμως επειδή, απέχω παρασσάγγας από όλα τα παραπάνω, μάλλον δεν μου άρεσε…
Ωστόσο μπορώ να καταλάβω γιατί μπορεί να αρέσει σε ένα νέο κορίτσι (μάγκικη γλώσσα, πάθος απύθμενο, γκόμενοι κούκλοι, φοιτητική ζωή, γρήγορη εξέλιξη…)
Να πω και κάτι ακόμα γιατί αν βγάλω γλώσσα, γλώσσα δεν βάζω μέσα μου…
Επειδή από τη στιγμή που το κορίτσι μας, η Χριστίνα, τα μπλέκει με το Μουράτ, και συνέχεια μας λέει «και τι κακό έχει η αγάπη;» «και γιατί δεν μας αφήνουν ήσυχους να χαρούμε τον έρωτα μας» και άλλα τέτοια ωραία, μάλλον κακομαθημένο κορίτσι μου, δεν κατάλαβες πως κανείς δεν σε κυνήγησε για την αγάπη σου, απλώς δεν μπορείς να φλομώνεις όλον τον κόσμο στο ψέμα… να σκοτώνεται ο πατέρας σου (που τον λατρεύεις) και την ίδια στιγμή να πηγαίνεις να βγάζεις τα μάτια σου…
5/10

ΜΗ ΜΟΥ ΛΕΣ ΑΝΤΙΟ
Αναστασία Καλλιοντζή
Εκδόσεις Μεταίχμιο, 2016
Σελίδες 728



Τρίτη, 6 Δεκεμβρίου 2016

Το νέο όνομα - Έλενα Φερράντε

Δεύτερο μέρος της τετραλογίας της Νάπολης κι εδώ συναντάμε όλα τα καλά παιδιά που γνωρίσαμε και στο πρώτο μέρος «Η καλύτερη μου φίλη»… η Λενού, η Λίλα, ο Στέφανο, ο Ρίνο κλπ,κλπ… Κάποιοι παίζουν πλέον σημαντικότερο ρόλο, κάποιοι πηγαίνουν στα παρασκήνια… Σ’αυτό το βιβλίο, πρωταγωνίστριες εννοείται πως είναι πάλι τα δυο κορίτσια, τώρα όμως τα πράγματα έχουν αλλάξει, η Λίνα είναι μια αξιοσέβαστη παντρεμένη γυναίκα ετών 16 ενώ η Λενού συνεχίζει το σχολείο… Το βιβλίο πιάνει τις ηλικίες από 16 έως άντε πες 23…
Η ιστορία πραγματικά συνεχίζει από εκεί που είχε μείνει, χωρίς επαναλήψεις και κόντρα επαναλήψεις που συνήθως συναντάμε στις τριλογίες, τετραλογίες, πενταλογίες και πάει λέγοντας και τούτο ομολογώ πως μου άρεσε…. Εάν αγαπήσατε το πρώτο βιβλίο, θα αγαπήσετε κι αυτό… αν δεν μαγευτήκατε από το πρώτο βιβλίο, μην περιμένετε ούτε εδώ να βρείτε τη μαγεία…
Ομολογώ πως αυτό το βιβλίο μου άρεσε περισσότερο. Οι χαρακτήρες είχαν βρει πλέον τον βηματισμό τους κι εγώ ήξερα που πατούσαν… έρωτες, προδοσίες, ανησυχίες, κόντρες κι έξτρα κόντρες, αντιζηλίες και μια ναπολιτάνικη νότα φτώχειας και ασυδοσίας που σ’αυτό το βιβλίο μου φάνηκε πολύ περισσότερο από το πρώτο…
Με κούρασε ολίγον το σκηνικό στην Ίσκια, το νησάκι των διακοπών, θεώρησα πως οι σελίδες παρατράβηξαν σαν ένα από αυτά τα ατελείωτα παιδικά καλοκαίρια που μας βαρούσε ο ήλιος κατακέφαλα, οι μάνες μας μας έβαζαν με το ζόρι να κοιμηθούμε τα μεσημέρια, ώσπου στο τέλος μπάνιο, παιχνίδια και ξεκούραση δεν μας έλεγαν τίποτα…
Ακόμα δεν μπορώ να καταλάβω, τι είναι αυτό που με τραβάει σ’αυτή την τετραλογία… δεν είναι αμάν το λογοτεχνικό κείμενο, δεν είναι αμάν η ιστορία (δεν υπάρχει τούτο το σασπένς – αμάν τι θα γίνει στην επόμενη σελίδα – ο δολοφόνος ήταν ο μπάτλερ…), δεν είναι αμάν οι φιλοσοφικοί στοχασμοί… είναι μάλλον η αίσθηση πως διαβάζεις ή ζεις από κοντά την ιστορία μιας φίλης, μιας γνωστής ή ακόμα και τη δική σου ιστορία και βυθίζεσαι αποχαυνωμένος σ’αυτήν… (τι είπα πάλι ο ποιητής…)
Εντάξει, τώρα εδώ που φτάσαμε, θα διαβάσω το τρίτο και το τέταρτο, δόξα να ‘χει ο Γιαραμπί…
Βαθμολογία: 8/10

ΤΟ ΝΕΟ ΟΝΟΜΑ
Έλενα Φερράντε
Μετάφραση: Δήμητρα Δότση
Εκδόσεις Πατάκη, 2016
Σελίδες 581